Wat zijn sociale problemen?

Sommige kinderen en jongeren vinden sociale situaties lastig. Zij hebben bijvoorbeeld moeite met het begrijpen van sociale signalen, het maken of onderhouden van vriendschappen of het begrijpen en uiten van emoties. Ook kunnen veranderingen in de dagelijkse structuur zorgen voor spanning of overprikkeling.

Sociale problemen kunnen verschillende oorzaken hebben. Soms hangen deze samen met een autismespectrumstoornis (ASS). Kinderen en jongeren met ASS verwerken informatie vaak op een andere manier. Hierdoor kunnen zij sociale situaties, communicatie en veranderingen anders ervaren dan leeftijdsgenoten.

Wanneer deze problemen langere tijd bestaan en het dagelijks leven belemmeren, kan er sprake zijn van autismespectrumproblematiek (ASS).

Aangeboren en erfelijk

Kinderen met ASS ontwikkelen zich anders dan de gemiddelde leeftijdsgenoten op met name sociaal en communicatief gebied. Ongeveer 80% van de variaties in ASS is genetisch bepaald, blijkt uit grootschalig internationaal onderzoek zodat genetische aanleg een belangrijke rol speelt maar de exacte oorzaak is niet volledig duidelijk.

Behandelingen

Bij RIOzorg staat een persoonlijke benadering centraal in de behandeling. Er is aandacht voor wie iemand is, wat er speelt en hoe de omgeving eruitziet. Naast wat er wordt verteld, wordt ook gekeken naar hoe iemand dingen ervaart en wat werkt. Samen wordt onderzocht welke factoren bijdragen aan het gedrag en wordt een behandelplan opgesteld dat aansluit bij de hulpvraag.

Behandelonderdelen kunnen bestaan uit:

• Psycho-educatie: uitleg over ASS aan kind/jongere, ouders en schoolomgeving
• Pivotal Response Treatment (PRT): gericht op het verbeteren van sociale communicatie via motiverende strategieën
• Cognitieve gedragstherapie (CGT): voor het aanleren van helpende gedachten en gedragingen
• Specifiek advies en begeleiding aan ouders en school
• Mediatietherapie: waarbij ouders/verzorgers leren hoe zij thuis kunnen ondersteunen
• Sociale vaardigheidstraining (indien passend)

Waarom behandelen?

Vroege signalering en behandeling maken doorgaans veel verschil zodat de ontwikkeling van een kind of jongere met ASS niet stilstaat. Versterken van de grip op emoties en gedrag, functioneren thuis en op school, zelfredzaamheid, stress coping, positieve sociale ervaringen en preventieve interventie van bijkomende problemen zoals angst of schooluitval staan hierbij centraal.

Is autisme te genezen?

Nee. Wel biedt RIOzorg behandeling (en dus handvatten!) om hier zo fijn mogelijk mee om te gaan.

Pivotal Response Treatment

PRT is een vorm van gedragstherapie die zich richt op het stimuleren van zogenaamde ‘pivotal’ (kern)vaardigheden zoals motivatie, zelfinitiatief en responsiviteit op sociale prikkels. De therapie sluit nauw aan bij de interesses van het kind, wat het leereffect versterkt.

Binnen PRT wordt gewerkt aan vaardigheden als:

• Contact maken en onderhouden
• Vragen stellen en beantwoorden
• Hulp vragen en grenzen aangeven
• Reageren op sociale situaties
  

Door de motivatie van het kind als uitgangspunt te nemen, wordt het leerproces natuurlijker en effectiever. De behandelaren van RIOzorg zijn gecertificeerd in het toepassen van deze behandelvorm en passen deze methodiek met enthousiasme toe binnen hun praktijk.

PRT is op verschillende locaties binnen RIOzorg beschikbaar. Neem gerust contact met ons op om te bespreken wat de mogelijkheden zijn in jouw regio.

Anna (15 jaar) was compleet uit het veld geslagen bij veranderingen

‘Steeds meer trok ik mij terug en voelde me eenzaam. Alsof niemand me ooit echt begreep. Ik hield me steeds vaker alleen maar bezig met mijn tekeningen, ik ben er goed in maar er was niets anders meer. Een vlucht uit het dagelijks leven, van school, de lessen en mijn vriendinnen. Ik was compleet uit het veld geslagen bij veranderingen als lesuitval of als een gymles totaal anders verliep dan ik had verwacht. Eerlijk gezegd denk ik niet dat mijn autisme is te genezen, ik heb hier veel over gelezen. Dat was en is teleurstellend voor mij, maar ik heb dankzij de systeemtherapeut van RIOzorg inzichten gekregen in mijn plek in ons gezin en in de klas. Door deze inzichten is het voor mezelf iets minder ingewikkeld om te begrijpen wie ik ben en hoe ik met mijzelf moet omgaan. Ik heb handvatten gekregen hoe ik het mijzelf in mijn dagelijks leven makkelijker en leuker maak. Hier ben ik heel blij mee. Ook heb ik meer leren accepteren dat autisme niet te genezen is, maar dat er wel mee te leven is! Ik mag er gewoon zijn en ik ben trots op mezelf.’

“Ik heb handvatten gekregen hoe ik mijn dagelijks leven makkelijker én leuker maak.

– Anna (15) uit Amsterdam